Place des Montréalaises

Lemay tarafından sanatçı Angela Silver ve AtkinsRéalis işbirliğiyle tasarlanan Place des Montréalaises, Eski Montreal'i şehir merkezine bağlamakla kalmıyor; kadınların anısını kentsel peyzajın parçası haline getiriyor.

2017 yılında Montreal Belediyesi tarafından başlatılan uluslararası çok disiplinli peyzaj mimarlığı yarışmasının kazananı olan bu proje, katmanlı tasarım yaklaşımıyla kentsel bir yara izini canlı bir kamusal odağa dönüştürüyor. Meydan aynı zamanda kapsayıcı bir anıt alanı, evrensel erişime sahip bir yol ve kentsel biyoçeşitliliğe katkı sunan çok işlevli bir kamusal alan.

Montrealli kadınlarının anısını manzaraya kazımak

Birçok büyük şehirde olduğu gibi Montreal’de de kadınlar kentteki yer adlandırmalarında yeterince temsil edilmiyor. Place des Montréalaises, bu tarihsel dengesizliğe mimari bir yanıt olarak ortaya çıkıyor. Meydan, Conseil des Montréalaises tarafından seçilen 21 kadının anısını yaşatıyor.

Tasarım, bu anma jestini kentin diğer kültürel unsurlarıyla da bağ kurarak güçlendiriyor. Meydan, sanatçı Marcelle Ferron’un La verrière adlı Champ-de-Mars metro istasyonunun üç cephesini süsleyen vitray panelleriyle görsel bir diyalog kuruyor. Ayrıca proje kapsamında 2025’te yeniden tasarlanan Place Marie-Josèphe-Angélique ile de etkileşim kuruyor.

Hareket, toplanma ve övgü için bir alan

Alanı tanımlayan unsur meydanın kalbindeki yüzer, eğimli yüzey. Bu yüzey mevsimler boyunca değişen 86 dikim kümesinden oluşan 21 bitki türünün bir araya geldiği geniş bir yeşil alana ev sahipliği yapıyor. 21 bitki türü, anılan 21 kadını temsil ederken, bölgenin ekolojik özelliklerini de geliştiriyor.

Metro girişinin yakınındaki silindir ayna, anma fikrini etkileşimli bir deneyime dönüştürüyor. Aynanın yüzeyine işlenen kadınların isimleri peyzajda dağılıyor ve aynadan komşu merdivenlere kadar yayılıyor. Ziyaretçiler, bu harfleri yeniden düzenleyerek kadınların isimlerinin sonsuz varyasyonlarını oluşturmaya davet ediliyor ve böylece kadınların asla unutulmaması sağlanıyor.

Merdiven, çiçeklerle dolu çayıra erişim sağlarken aynı zamanda durup düşünmeye de davet ediyor. Oturma yeri olarak da hizmet veren merdiven, şehre, metro istasyonunun vitraylarına ve meydanın hareketliliğine ayrıcalıklı bir bakış açısı sunuyor. Açılışından bu yana burada programlı ve spontane sanatsal performanslar, halk toplantıları ve kültürel etkinlikler birbirini takip ediyor; bu da topluluğun bu mekanı coşkuyla benimsediğinin bir kanıtı.

Entegre çözümler

Bu dönüştürücü proje, son derece disiplinlerarası tasarımıyla öne çıkıyor: mimari, peyzaj mimarisi, sanatsal müdahale ve mühendislik, her tasarım kararında bütünleşik olarak ele alınıyor.

Meydanın kuzeyindeki kentsel orman buna örnek teşkil ediyor. Demiryolu tünellerinin ve çeşitli altyapı sistemlerinin üzerine dikilen bu orman, meydanın girişinde sakinleştirici bir geçiş alanı sunuyor. Fonksiyonel özelliklere ve belirli oranlara göre yapılan tür seçimi, sınırlı toprak derinliklerine uyum sağlayan ve maksimum ekosistem faydası sunan dayanıklı bir topluluk oluşturulmasını sağlıyor. Bu yaklaşımla alanın %50’sinden fazlası bitkilendiriliyor.

Kentsel bir destinasyon

2025 baharında açılan, Place des Montréalaises kısa bir sürede hem yerel halk hem de turistler için, gelişen bir mirasın kalbinde yer alan, insanların dolaştığı, toplandığı ve vakit geçirdiği sevilen bir mekan haline geldi. Güçlü mimari imzasıyla meydan, artık yeni bir sembolik alan ve yaşayan bir hatıranın simgesi olarak Montreal’de kalıcı bir yer ediniyor.