Katılımcı, Akillas Millas Araştırma Ödülleri

Akillas Millas Araştırma Ödülleri kapsamında Zeynep Sare Pektaş, Mert Sarı, Berke Kayalar tarafından geliştirilen bu çalışma, Heybeliada'nın mekansal karakterini kullanıcı algısı, mekansal miras ve kamusal yaşam üzerinden okuyarak elde edilen bulguları kentsel tasarım modeli önerisine dönüştürüyor.

Algının İzinde Mekan: Heybeliada’da Kentsel Okuma ve Tasarım

Heybeliada’nın mekansal karakterini kullanıcı algısı üzerinden okumayı amaçlayan bu çalışma, mekanın yalnızca fiziksel özellikleriyle değil, deneyimlenen ve hatırlanan bir bütün olarak değerlendirilebileceği yaklaşımına dayanmaktadır. Akillas Millas Araştırma Ödülleri kapsamında geliştirilen çalışma, araştırma sürecinde elde edilen bulgular doğrultusunda kullanıcı deneyimini merkeze alan bir kentsel tasarım modeli önermektedir.

Araştırma sürecinde Kevin Lynch’in kentsel algı kuramı temel alınmış, kullanıcı odaklı anket çalışmaları ve mekansal analizlerle desteklenen çok katmanlı bir değerlendirme gerçekleştirilmiştir. Topoğrafya, sokak dokusu, cephe sürekliliği ve kamusal alan ilişkileri birlikte ele alınarak Heybeliada’nın mekansal karakterini oluşturan bileşenlerin kullanıcı algısı üzerindeki etkileri incelenmiştir.

Analizler sonucunda geliştirilen tasarım yaklaşımı, kıyı aksı ile kilise meydanını bütünleştiren bir kamusal mekan sistemi önermektedir. Yönlendirici, yeşil ve dinamik akslardan oluşan bu kurgu, kıyı ile iç kesimler arasında mekansal süreklilik kurarken adanın kimliğini ve kullanıcı deneyimini güçlendirmeyi amaçlamaktadır.

Tasarım kapsamında pazar ve festival alanı, kilise meydanı ve kıyı meydanı olmak üzere üç temel odak noktası tanımlanmıştır. Bu odaklar, sosyal etkileşimi destekleyen, farklı kullanıcı gruplarını bir araya getiren ve Heybeliada’nın kamusal yaşamını güçlendiren esnek kamusal mekanlar olarak ele alınmıştır. Pazar alanı geçirgen ve çok amaçlı bir kamusal kullanım sunarken, kilise meydanı mekansal deneyimi yoğunlaştıran bir durak noktası olarak kurgulanmıştır. Kıyı meydanı ise rekreatif ve ticari kullanımların bir arada bulunduğu, denizle kurulan ilişkiyi güçlendiren bir geçiş mekanı olarak tasarlanmıştır.

Sonuç olarak çalışma, algı temelli kentsel okuma yöntemlerinin mekansal mirası görünür kılan ve tasarım sürecini yönlendiren güçlü bir araç olduğunu ortaya koymaktadır. Heybeliada örneğinde geliştirilen bu yaklaşım, kullanıcı deneyimini merkeze alan, mekansal sürekliliği güçlendiren ve adanın kimliğini destekleyen bütüncül bir kentsel tasarım modeli önerisi sunmaktadır.