Rumeysa Büşra Çakır tarafından tasarlanan ve im2025 İçmimarlık Öğrencileri Proje Yarışması'nda Aydınlatma ve Mobilya Tasarımı kategorisinde birincilik ödülüne değer görülen APEXA, açılıp kapanabilen piramit formuyla ışığın mekândaki etkisini dönüştüren bir aydınlatma elemanı.
APEXA, insanın bilgiye ulaşma, aydınlanma ve yükselme yolculuğunu ışık aracılığıyla yorumlayan bir aydınlatma tasarımıdır. Rumeysa Büşra Çakır tarafından geliştirilen ve İM 2025’te Aydınlatma ve Mobilya Tasarımı kategorisinde birincilik ödülüne değer görülen proje, piramidin yalın geometrisini hareketli yüzeylerle birleştirir.
Tasarımda piramit, geçmişin kalıcılığını ve gücünü temsil ederken açılan kanatlar geleceğe yönelmeyi ve yeni olasılıklara açıklığı ifade eder. Kapalı hacmin içinde saklanan ışığın, yüzeylerin hareketiyle görünür hâle gelmesi ise içsel aydınlanmanın ve keşfin mekânsal karşılığını oluşturur. “Unfold and Shine!” söylemi, bu dönüşümü tasarımın temel eylemiyle ilişkilendirir.
Piramit formunun yatay ve düşey doğrultularda bölünmesiyle elde edilen hareketli parçalar, kullanıcının ürünle doğrudan etkileşim kurmasını sağlar. Kapalı durumda ince aralıklardan süzülen ışık, geometrik biçimi vurgulayan bir ambiyans oluşturur. Kanatlar açıldığında ışık kaynağı ortaya çıkar; açıklıkların ve yansıtıcı iç yüzeylerin etkisiyle ışığın yayılımı değişir. Böylece tek bir ürün, farklı kullanım durumlarında dekoratif bir nesne, ambiyans aydınlatması veya daha geniş bir alana ışık veren masa üstü aydınlatma elemanı olarak kullanılabilir.
Prototipte kraft karton ve maket kartonu katmanlarıyla oluşturulan gövde, katlama ve birleştirme detayları üzerinden geliştirilmiştir. Dış yüzeyin mat dokusu ile iç yüzeyin yansıtıcı niteliği, ürünün kapalı ve açık hâlleri arasındaki algısal değişimi güçlendirir. Işık kaynağını taşıyan taban, dış kabuk ve hareketli kanatlar, bir araya gelen ayrı bileşenler olarak ele alınmıştır.
APEXA, ışığın yalnızca açılıp kapatılmasını değil, kabuğun hareketiyle yeniden biçimlendirilmesini önerir. Kullanıcının müdahalesiyle değişen form, aydınlatmayı durağan bir nesneden etkileşimli bir deneyime dönüştürür.