Safranbolu Köylerinin Yöresel Mimarisi

Prof.Dr. Aysun Özköse'nin, Safranbolu Köylerinin Yöresel Mimarisi adlı yeni kitabı YEM Yayın tarafından yayımlandı.

Tanıtım metni:

Safranbolu Kültür ve Turizm Vakfı, Karabük Valiliği ile Karabük Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü’nün değerli katkılarıyla yayınlanan kitap, Prof.Dr. Aysun Özköse’nin 30 yıl boyunca hem özverili kişisel çabaları hem de öğrencileriyle birlikte yaptığı emek-yoğun saha tespit çalışmalarından süzülerek titizlikle hazırlandı.

Safranbolu köylerindeki geleneksel mimari mirasın belgelenmesi, korunması ve sürdürülebilirliği için farkındalık oluşturması gerektiğinin altını çizen Aysun Özköse:

“Safranbolu tarihi kent merkezi; konut, cami, han, hamam, köprü, çeşme, değirmen gibi geçmişten gelerek geleceğe ışık tutabilecek nitelikteki eserleri ve zengin kültürel mirasının özgünlüğü ile, UNESCO tarafından korunması gerekli dünyadaki en özel tarihi çevrelerden biri olarak taçlandırılmıştır. Bunun da etkisiyle Safranbolu kent merkezinde korunması gerekli yöresel ‘vernaküler’ mimari değerlerin envanter-araştırma belgeleme ve koruma-geliştirme çalışmalarında kayda değer bir gelişme sağlanmıştır. Bunlara paralel olarak Safranbolu ve çevresindeki köylerden Yörükköyü başta olmak üzere, Yazıköyü’nde ve Karabük’te de Bulakköyü’nde önemli oranda tespit ve tescil çalışmaları gerçekleştirilmiştir.

Ancak geriye kalan diğer köylerde bulunan, başta geleneksel ahşap çatkılı evler olmak üzere değirmen, okul, han, hamam, cami, çamaşırlık, çeşme, mezarlık, köprü vb. gibi halk yapı sanatının eşsiz örnekleri olan yöresel mimari mirasın bozulma ve kaybedilme sürecine girdiği gözlemlenmektedir. Halbuki bunların da Safranbolu tarihi kent merkezindekilerle benzer ve ortak özgün değerleri taşıdığı bir gerçektir. Araştırmalarımız sonunda elde ettiğimiz veriler, bölgenin çevresindeki tüm kırsal yerleşimlerde de aynı özgün değerleri taşıyan eserlerin var olduğu gerçeğini desteklemektedir.

Kitapta, Safranbolu ve çevresindeki 67 adet köyün genel yerleşimi ve korunması gerekli değerleri; yöresel taşıyıcı sistem-malzeme, iç mekân özellikleri, bu köylerden seçilmiş olan konutlar, samanlık- ahırlar, okullar, değirmenler, dini yapılar, köprüler, hamamlar, çeşmeler, arkeolojik değerler ve mezarlıklara ait örnekler çizim ve fotoğraflarla tanıtılmaktadır. Ayrıca köylerdeki ekolojik değerlerin sürdürülebilirliği için düşlerin ortaya konulduğu bazı proje denemeleri de sunulmaktadır.

Bu kitapla hem 30 yıllık kişisel arşivimde bulunan Safranbolu köylerindeki yöresel mimari değerlerin tespitlerinin güncellenmesi, hem de bunların toplu bir şekilde yayına dönüştürülmesi amaçlanmıştır. Böylece köylerde hızla yitirilmeye başlanan geleneksel mimari mirasın belgelenmesi, bu eserlerin korunması ve sürdürülebilirliği için farkındalığın oluşturulması hedeflenmiştir…”

Kitap şu bölümlerden oluşuyor:

  1. Safranbolu Köylerinin Yerleşim Özellikleri ve Korunması Gerekli Yöresel Değerleri
  2. Karabük’ün Diğer İlçelerinden Seçilen Köylerin Yerleşim Özellikleri ve Korunması Gerekli Değerleri
  3. Safranbolu Köylerindeki Yöresel Mimaride Taşıyıcı Sistem, Malzeme ve Yapım Teknikleri
  4. Safranbolu Köylerindeki Yöresel Cephe Mimarisi
  5. Safranbolu Köylerindeki Yöresel Konut Mimarisi
  6. Safranbolu Köylerindeki Yöresel Ahır ve Samanlıklar
  7. Safranbolu Köylerindeki Yöresel Kamusal Yapılar
  8. Safranbolu Köylerindeki Kaybolan Okullar
  9. Safranbolu Köylerindeki Kaybolan Değirmenler
  10. Safranbolu Kırsalındaki Arkeolojik Değerler ve Mezarlar
  11. Safranbolu Köylerinin Sürdürülebilirliği İçin Ekolojik Düşler: Proje Denemeleri
  12. Safranbolu Köylerindeki Koruma Sorunları ve Öneriler
  13. Bitirirken (Safranbolu Köylerinin Yöresel Mimari Terimleri, Safranbolu Köy Efsaneleri, Proje Katılımcıları)
Etiketler

Bir cevap yazın