Çağdaş Bir Stratejiyle Hayata Dönen Kale

Stockholm'ün yakınlarındaki Stjärnorp Kalesi için Wikerstål Arkitekter ve Tengbom Arkitekter tarafından hazırlanan koruma projesi, çağdaş bir koruma stratejisiyle tarihi yeniden bir araya getiriyor.

Fotoğraflar: Felix Gerlach

17. yüzyılda inşa edilen Stjärnorp Kalesi, 1789’daki yıkıcı bir yangının ardından 230 yılı aşkın süre boyunca korumasız kalmış. Uzun soluklu ve titiz bir restorasyon süreci sayesinde yapı bugün hem güvenli hale getirilmiş hem de kamusal erişime açılmış. Aynı zamanda ahşap, cam ve korten çelik gibi malzemelerle yapılan yeni mimari ekler, günümüzün tasarım dilini yapıya yansıtıyor.

Harabeyi tahrip etmeden güvence altına alan proje, minimal, anlaşılır ve geri döndürülebilir müdahaleler içeriyor. Venedik Şartı ilkelerine ve düşük etkili yöntemlere dayanan, yerel kereste ve kireç harcıyla uygulanan çalışma, mirası iklim bilincinin bir itici gücü olarak ele alıyor ve birçok harabe için bir model sunuyor.

“Stjärnorp’taki çalışmalarımız, harabeyi gelecek için güvence altına alıp korurken, aynı zamanda alanın tarihini bozmadan çağdaş bir dokunuş eklemekle ilgiliydi. Projenin uluslararası düzeyde tanınması, bu tutkumuzun ne kadar yerinde olduğunun bir kanıtıdır.”
Tengbom Arkitekter’den Erik Wikerstål

Çatı yapısı, yakındaki ormanlardan elde edilen keresteden yerinde kesilmiş tam boy kirişlerden oluşuyor. Başlangıçta kirişleri destekleyen çökmüş olan iç duvar, kırılgan Barok duvarcılığını yeniden zorlamadan, yangına dayanıklı ahşapla kaplanmış dört derin temelli çelik sütun üzerine oturan destek hatlarıyla değiştirilmiş.

Geniş pencere boşluklarına, özel olarak üretilmiş bağlantı elemanlarıyla sabitlenmiş, tek tek kalıplanmış lamine camlar yerleştirilmiş. Giriş, kalıntıya hafifçe temas eden ve tamamen geri döndürülebilir corten çelikten yapılmış kendinden destekli merdiven elemanları ile sağlanmış.

Yeni eklemeler, dayanıklı ve az bakım gerektiren malzemelerden yapılmış. Çevrede yetiştirilen kereste, meşe kapılar; yakındaki bir taş ocağından kireç bazlı harçlar; Danimarka’dan getirilen tuğlalar – orijinal tuğla ile aynı şekil ve renkte, el yapımı ve alevle pişirilmiş tuğlalarda oluşuyor…

Uzun vadeli dayanıklılık Stjärnorp Kalesi Kalıntısı projesinin temel prensibi olmuş ve bir bakım planı oluşturulmuş. Proje, mirasa uzun vadeli sürdürülebilir bir yatırım olarak tasarlanmış.