Dört yıllık bağımsız araştırma ve tasarım çalışmasının ürünü olan İstanbul Vapur Ağı, kentin vapur hatlarını tek bir haritada buluşturuyor. Web sitesi ve dijital yolculuk planlayıcısıyla deniz ulaşımına yeni bir bakış kazandıran proje, Nisan 2027’de İstanbullularla buluşmaya hazırlanıyor.

Tasarım ve değişim yönetimi uzmanı York Ian Rabe’nin girişimiyle hayata geçirilen İstanbul Vapur Ağı, dokuz farklı işletmecinin yürüttüğü vapur seferlerini ve diğer toplu taşıma sistemleriyle bağlantılarını tek bir haritada bir araya getiriyor. Dört yıllık bağımsız araştırma, güzergâh incelemeleri ve harita tasarımı sonucunda geliştirilen projenin web sitesi ve dijital yolculuk planlayıcısı da tamamlanıyor. Şubat 2027’de ön tanıtımı, Nisan 2027’de ise halka açılışı planlanan İstanbul Vapur Ağı, deniz ulaşımını daha anlaşılır ve erişilebilir kılarak vapur kullanımını yaygınlaştırmayı hedefliyor.
İki kıta arasında uzanan İstanbul’un coğrafyası, tarihi ve gündelik yaşamı denizle iç içe. Boğaziçi ve Marmara Denizi boyunca farklı semtleri birbirine bağlayan vapurlar, kentin ulaşım sisteminin önemli bir parçası. Dokuz ayrı işletmecinin hizmet verdiği bu geniş ağ, günlük ulaşımda çok daha etkin kullanılabilecek önemli bir potansiyel barındırıyor.
İstanbul Vapur Ağı, bu hatları bütüncül bir görsel sistem içinde bir araya getiriyor. Dünyanın simgeleşmiş toplu taşıma haritalarının yalın ve anlaşılır tasarım yaklaşımından
ilham alan harita, vapur güzergâhlarını diğer toplu taşıma bağlantılarıyla birlikte göstererek yolcuların ulaşım seçeneklerini tek bakışta değerlendirebilmesini sağlıyor.
Projenin temelinde yalın bir düşünce yatıyor: Farkındalık arttıkça kullanım da artar.
Vapur hatlarının ve aktarma olanaklarının daha iyi tanınması, deniz ulaşımının günlük yolculuklarda daha fazla tercih edilmesini sağlayabilir. Artan yolcu talebi ise zaman içinde sefer sıklığının artırılması, ulaşımın kolaylaştırılması ve deniz taşımacılığının İstanbul’un ulaşım sisteminde daha güçlü bir yer edinmesi için yeni fırsatlar yaratabilir.
Projenin uzun vadeli hedefleri arasında deniz ulaşımının çevresel etkilerinin azaltılmasına katkıda bulunmak da yer alıyor. Sürdürülebilir yaşamı benimseyen York Ian Rabe, vapur kullanımının yaygınlaşmasının elektrikli ve çevre dostu deniz taşıtlarına geçişi de teşvik edebileceğine inanıyor. Rabe’ye göre İstanbul’un deniz yollarından daha etkin yararlanmak ve daha temiz ulaşım teknolojilerini desteklemek, daha sessiz, daha temiz ve yaşanabilir bir kent için birbirini tamamlayan iki önemli adım.
İstanbul Vapur Ağı’nın hikâyesi, York Ian Rabe’nin İstanbul’u keşfetme merakıyla başlıyor.
Güney Afrika’da doğup Yeni Zelanda’da büyüyen Alman vatandaşı Rabe, Londra ve Dubai’de geçirdiği yılların ardından 2020 yazında ilk kez İstanbul’a geliyor. Şehre hayran
kalıyor ve Haziran 2021’de İstanbul’a yerleşiyor.
Dünyanın pek çok ülkesini gezmiş, özellikle deniz kıyısındaki şehirlere ilgi duyan Rabe, yeni bir kenti keşfetmeye toplu taşıma haritasını inceleyerek başlıyor. İstanbul’da ise şehrin yoğun trafiğinden uzaklaşmak ve farklı semtlerini keşfetmek için vapurları tercih ediyor.
Deniz yolculukları sırasında İstanbul’un birbirinden uzak görünen pek çok noktasının aslında vapur hatlarıyla birbirine bağlandığını fark ediyor.
Ancak bu geniş ulaşım ağını bir bütün olarak görebileceği, farklı güzergâhları ve aktarma olanaklarını kolayca anlayabileceği bir harita bulmakta zorlanıyor. Dünyanın birçok
büyük şehrinde toplu taşıma ağlarını anlaşılır kılan haritalardan ilham alarak İstanbul’un vapur hatlarını tek bir haritada buluşturmaya karar veriyor.
Böylece dört yıl sürecek bağımsız bir araştırma ve tasarım çalışmasının ilk adımını atıyor.

Rabe, kendi imkânlarıyla yürüttüğü çalışmada vapur güzergâhlarını tek tek inceliyor, hatlar arasındaki bağlantıları araştırıyor ve elde ettiği bilgileri elle çizdiği haritalarda bir araya getiriyor. Herhangi bir kurumun siparişi veya finansal desteğiyle başlamayan proje, tamamen kişisel bir girişim olarak gelişiyor.
Çalışmanın ilerleyen aşamalarında Fransız kartograf Nathan Kaufmann da projeye katılarak haritanın geliştirilmesine uzmanlığıyla katkıda bulunuyor. Bu iş birliği sayesinde
Rabe’nin yıllar içinde oluşturduğu el çizimleri ve güzergâh araştırmaları, profesyonel bir ulaşım haritasına dönüşüyor.
York Ian Rabe için İstanbul Vapur Ağı, bir ulaşım projesinin ötesinde, kendisine yeni bir hayat sunan İstanbul’a duyduğu sevginin de bir ifadesi. Rabe, projenin çıkış noktasını ve İstanbul’a dair hayalini şu sözlerle anlatıyor:
“Çevremizdeki imkânları ne kadar iyi tanırsak, onlardan yararlanmanın da o kadar farklı yollarını keşfederiz. İstanbul bana çok şey kattı. Bu proje de benim bu şehre bir şeyler verebilme biçimim. Vapur hatlarını daha kolay keşfedilir ve kullanılır hâle getirerek daha fazla insanın deniz yolculuğunun özgürlüğünü ve rahatlığını deneyimlemesini istiyorum. Sonuçta İstanbul’un en güzel yollarından bazıları denizin üzerinde uzanıyor.”
Bir kişinin merakıyla başlayan İstanbul Vapur Ağı, yıllar süren özverili çalışmanın, uzman tasarım yaklaşımının ve dijital teknolojinin bir araya geldiği kapsamlı bir kent içi ulaşım girişimine dönüşüyor.
İstanbul Vapur Ağı’nın ilk aşamasında üç temel çalışma tamamlanıyor: İstanbul’un vapur hatlarını bir araya getiren bütüncül ulaşım haritası, projeye özel web sitesi ve yolcuların güzergâhlarla aktarma seçeneklerini keşfetmesini sağlayan dijital yolculuk planlayıcısı. Projenin Şubat 2027’de ön tanıtımının yapılması, Nisan 2027’de ise halka açılması planlanıyor.
Web sitesi: istanbulvapur.com