Özbekistan'ın başkentinde yükselen CCA Tashkent, tarihi mimariyi çağdaş sergi mekanlarıyla buluşturuyor.

Fotoğraflar: Dan Glasser
Studio KO tarafından tasarlanan Taşkent Çağdaş Sanat Merkezi (CCA Tashkent) bünyesindeki devasa sergi salonuna, ziyaretçileri yeraltından merkeze taşıyan metal bir tünel eşlik ediyor. Özbekistan Sanat ve Kültür Geliştirme Vakfı girişimiyle hayata geçirilen Taşkent Çağdaş Sanat Merkezi (CCA Tashkent), kentin kültürel görünürlüğünü artıracak bir simge yapı olarak tasarlandı.
CCA Tashkent, 1912 yılında mimar Wilhelm Heinzelmann tarafından tasarlanan, süslemeli sarı tuğlalara sahip iki yapıdan oluşuyor. Bu binalardan biri idari birim olarak kullanılırken diğeri tuğla duvarlarına hâlâ kalıntı mazot kokularının sinmiş olduğu bir tramvay deposu ve dizel yakıt istasyonuydu.

Studio KO, projenin merkezini dizel yakıt istasyonunun yüksek pencereler ve orijinal tuğla duvarlarla çevrili, yüksek tavanlı salonda konumlandırmış. Ekip bu alanı bir katedralle veya Londra’daki Tate Modern’in Turbine Hall (Türbin Salonu) alanının kendi versiyonuyla karşılaştırıyor.
Şu anda ziyarete açık olan CCA Tashkent; kültürel sergilere, eğitim programlarına ve araştırmalara ev sahipliği yapacak bir merkez olarak hizmet verecek.

Ziyaretçiler, karşılama alanı, hediyelik eşya dükkânı ve personel ofislerine dönüştürülen eski idari binadan içeri giriyor. Binanın en üst katında ise tavan pencereleriyle aydınlatılan, plak dinlemek için küçük bir dinlenme köşesine sahip bir kütüphane yer alıyor.

Bu binanın kabuğu, eski tuğla yapının içinden dışarı doğru kabarıyor gibi görünüp köşelerinden birini yardığı izlenimini veren, hacimli ve kendi kendini taşıyan yeni bir kütlenin eklenmesiyle dönüştürülüp genişletildi.

Mevcut dokuyla bilinçli bir kontrast oluşturan bu yeni geometrik hacim, yerel olarak beton harcında kullanılan iri çakıllarla kaplanıp parlak bir vernikle bitirilmiş.

Resepsiyondan yükselen, dikkat çekici merdiven, yer altında ana mekanın girişi olarak tanımlanan ilk galeri alanına iniyor. Buradan geçen ziyaretçiler, dizel istasyonunun bodrum katına açılan, koyu renkli metal kaplı bir tünel boyunca ilerliyor. Bu bölgede, asılı duran kübik bir oditoryumun altından geçerek ana salona bağlanan ve merdiven işlevi gören tribün tipi oturma düzeninin yanı sıra ikinci bir sergi alanı yer alıyor. Bu diziliş, karanlık ve alçak bir mekândan parlak, ferah ana salona geçiş sağlayarak mekânın görkemini vurgulayan beklenmedik bir atmosfer değişimi yaratıyor.

Binayı çevreleyen büyük pencereler, yalnızca dışarıdan görülebilen mor renkli bir filtreyle kaplanmış. Yapılardaki bu yolculuğun sonunda ziyaretçiler, ek bir sergi alanı olarak hizmet veren büyük, açık hava avlusuna yönlendiriliyor.
