People’s Choice Award, Resumption – Competition to Design a Reformation Centre for Post-Imprisonment Competition

Gazi Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Mimarlık Bölümü mimari tasarım stüdyolarından AtölyeDüşleDüşün/A3 öğrencisi Merve Kalınsazlıoğlu, “Resumption - Competition to Design a Reformation Centre for Post-Imprisonment” Öğrenci Yarışması'nda People’s Choice’a değer görüldü. Gazi Üniversitesi mimari tasarım atölyesi Atölye DüşleDüşün’ün “Seç&Yarış-10” teması kapsamında yapılan projede Prof. Dr. Pınar Dinç Kalaycı (koordinatör), Doç. Dr. Can Güngör, Öğr. Gör. Dr. Göksu Günay Öğüt, Öğr. Gör. Hamiyet Gökmen Balcı, Öğr. Gör. İnci Shoainia ve Arş. Gör. Meltem Köse ile birlikte çalışıldı.

Proje Raporu:

“The Return”

Resumption, topluma yeniden kazandırılmak istenen bireyler için tasarlanmış bir rehabilitasyon ve beceri geliştirme merkezidir. Eski mahkûmlar için tasarlanan merkez, yalnızca barınma değil; yeniden görünür olma, üretme ve toplumla bağ kurma sürecini destekleyen bir sistem olarak kurgulanmıştır.

Mimarlık burada sınır çizen bir kabuk değil, eşiklerden oluşan bir geçiş sistemidir. Her mekân, bireyin kendi içine kapanıklığı ile dış dünyaya yeniden açılması arasında bir ara yüz oluşturur. Bu nedenle yerleşim, “aşamalı sosyalizasyon” ilkesine göre düzenlenmiştir: konaklamadan ortak alanlara, atölyelerden kamusal restorana uzanan bir yolculuk.

İlk aşamadaki konaklama birimleri, güven ve aidiyet duygusunu güçlendirir. Ardından gelen ortak alanlar sosyal etkileşimin ilk basamaklarını oluşturur. Daha sonra bireyler hem beceri kazandıran hem de dayanışmayı öğreten üretim odaklı atölyelere geçer.

Sürecin son halkası olan restoran birimi, merkezin kamusal yüzüdür. Aynı zamanda bir uygulama atölyesi gibi çalışır; bireyler mutfakta, serviste veya yönetimde kendi eğilimlerine göre görev alır.

Açık mutfak düzeni sayesinde üretim süreci görünür hâle gelir; böylece restoran, yalnızca bir yemek mekânı değil, karşılaşmaların ve kabullenişin sahnesine dönüşür.

Proje, çevresindeki okul, kilise ve konut dokusunu dikkate alarak toplumun farklı kesimlerini bu mekâna çekmeyi hedefler. İnsanlar buraya sadece yemek için değil, hikâyelere tanıklık etmek ve önyargılarını sorgulamak için gelir.

Malzeme dili bütünüyle ahşap üzerine kuruludur; sıcaklık, doğallık ve empati hissiyle kullanıcıyı sarar. Bu bütünlükten bilinçli biçimde ayrışan restoran birimi ise çelik strüktür, cam cephe ve cam çatıyla bireyin artık toplum karşısına çıktığı, görünür olmayı ve kabul görmeyi hedeflediği aşamayı temsil eder.

Resumption, mimarlığı yalnızca fiziksel bir üretim aracı değil, toplumsal ve duygusal iyileşmenin aracı olarak görür. Burada kontrolün yerini güven, izolasyonun yerini katılım alır.

Amaç bireyi sadece “yeniden kazandırmak” değil; onu yeniden duyulur, görünür ve kabul edilir kılmaktır.