Fotoğraf: archiweb.cz

21. Yüzyıl Kanazawa Çağdaş Sanat Müzesi kentin merkezinde yer alarak önemli kentsel bölgeleri birbirine bağlıyor. 112,5 metre çapında daire formundaki müzede ön arka cephe olmayışı yapının her yönden keşfedilmesine imkan yaratıyor. Müzede özel müze mekanları kadar kamuya açık kütüphane, eğitim salonları ve çocuk atölyeleri bulunuyor. Kamusal mekanlar ve özel alanlar birbiriyle iletişim kuracak şekilde düzenlenmiş; kamusal mekanlar özel alanları çevreliyor. Japon mimarlık ofisi SANAA (Kazuyo Sejima ve Ryue Nishizawa) tarafından yapılan proje 2004 yılında gerçekleştirilen 9.Uluslararası Venedik Bienali Mimarlık Sergisi’nde “Sergideki En Dikkat Çekici Proje Ödülü”nü aldı. Müze kamusal mekanları birleştirici tasarımıyla kollektif mekan, kent ve birey arasında başarılı ilişkiler kuruyor.

Kanazawa Müzesi üzerine 2001 yılında 7. İstanbul Çağdaş Sanat Bienali kapsamında İstanbul Teknik Üniversitesi Mimarlık Fakültesi’nde bir sunum gerçekleştirilmişti.

İTÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde araştırma görevlisi sosyolog Pelin Tan ile bienalin küratörü Japon Yuko Hasegawa ile hazırlanan sunumda müzenin kendine özgü tasarımının kavramsal içeriği ve mimarisi anlatılmıştı.


Fotoğraf: archiweb.cz

SANAA ile müze tasarımı üzerine söyleşi yapan Tan, Kanazawa Müzesi’nin tasarımı ve genel müze mekanları üzerine sorular soruyor.

Pelin Tan: Dairesel planı mekanlar arasında süreklilik yaratıyor. Plan ilk bakışta insan hareketine imkan yaratarak sanat eserleri ve insanlar arasında hiyerarşiden uzak üçüncül bir etkileşim mekanı tanımlıyor. Kanazawa Müze tasarımının ana başlangıç noktası neydi? Tasarım süreci nasıl gelişti? Tasarım sürecinde küratör projenin gelişimine nasıl etkiledi?

SANAA: En başta istenen “açıklık” fikriyle bağdaşan kurgusal bir tasarımdı. Bu bizi başlangıcı kıvrımlı camdan dairesel forma sahip bir dış duvar tasarımına yöneltti. Tasarım sürecinin her anında Yuko Hasegawa yanımızdaydı. Onunla yapının genel formundan sergi mekanlarının tasarımına kadar her konu üzerine konuşarak görüşlerimizi paylaştık. Her konuşmamız bizi bir adım daha ileriye götürdü. Dünyanın farklı yerlerindeki müzeleri gezerek müze tasarımı üzerine yeni öneriler geliştirdik.

PT: Tasarımınızı açıklık fikriyle nasıl ilişkilendirdiniz? Şeffaflık müzedeki ve dışarıdaki insanların etkileşimi için nasıl bir ortam yaratıyor?
SANAA: Şeffaf ve hafif kıvrımlı cam ve her yönden erişime ile açıklık fikri destekleniyor. Ayrıca müze içinde paralı ve bedelsiz kamuya açık alanların bir aradalığı ile insanlar arasında etkileşim sağlanıyor

PT: Sergi mekanında hiyerarşik olmayan çerçevede, esneklik ve şeffaflığa ağırlık verdiğinizde “çağdaş müze” fikri nasıl olmalı?
SANAA: Müze için hiç bir ideal yoktur. Ya da bir çok ideal fikir vadır. Dünyanın farklı yerlerindeki her müzenin kendilerine özel bir karakteri var ve birçok doğrultu için bir çok olanak sunuyorlar.

PT: Mimarlıkta “potansiyel mekanı” nasıl tanımlıyorsunuz? Birçok farklı potansiyeller yaratabilecek bir mimarlık fiziksel mekanda sürekli insan hareketlerini etkiler mi?
SANAA: Farklı mimari mekanların yarattığı ortam ya da farkı etkinliklerin mekanda kapladığı yer veya sergide yer alan farklı sana eserleri; bunların hepsi çeşitli potansiyel mekanlar yaratır. Bu nedenle müzelerin olasılıkları ve çekicilikleri daha da fazla olabilir. Biz insanların hareketleri, sanat eserkleri ve ortam ile daha çok ilişki kuran ve birbirini etkileyen mimari mekanların olmasını arzu ediyoruz.İmaj Galerisi