Taksim Camii için açılan proje yarışmasına eseriyle katılan Mimar Necip Dinç'in yıllar önce büyük beÄŸeni toplayan modern tasarımı, Beykoz'un Elmalı Köyü'nde inÅŸa edildi. Adana Özdemir Sabancı Camii'nin de mimarı olan Necip Dinç, Taksim projesi için “GeçmiÅŸin izlerini taşıyan çaÄŸdaÅŸ bir yorum” diyor. Mimarisiyle gözkamaÅŸtıran caminin 7 kat büyüÄŸü Taksim'e uygulanacaktı.

Taksim, kimin bedduasını aldı bilmiyoruz ama bu memlekette ne zaman “yapmaktan ya da yıkmaktan” bahsedilse ve ortaya bir tartışma çıksa, cümle içerisinde mutlaka Taksim geçiyor. Olmayan camisiyle meÅŸhur bu güzide semtinin başını bugünlerde AKM aÄŸrıtıyor. Bu kez tartışma yıkım eksenli… AKM akıbetini bekleyedursun biz yine bildik konumuza Taksim Camiii'ne geri dönüp, 1952 tevellütlü temcit pilavımızı bir kez daha ısıtalım istedik. Ama ne sütten aÄŸzı yananları, ne de mahallenin bekçilerini heyecanlandırmak gibi bir niyetimiz var. Derdimiz sadece sanat.

Kim engelledi?
1952, yapılma isteÄŸinin ve yapılamamasının sebebleri konusunda epeyce kelam edilen Taksim Cami'ni Yaptırma DerneÄŸi'nin kuruluÅŸ tarihi. Yani yarım asırdır bu temcit pilavını yiyoruz ama bir türlü bitiremedik. Ne baÅŸbakanlar, ne belediye baÅŸkanları eskidi de 'haber deÄŸeri' eskimedi Taksim Camii'nin. Bu kadar senede gidilen arpa boyu yol ise belediye meclisinden ileri geçemedi. Bu derneÄŸin merhum yöneticilerine göre “Ä°ÅŸin içinde bizans oyunu bile vardı hatta masonlar bile istememiÅŸti” Taksim Camii Tayyip ErdoÄŸan'ın baÅŸkanlığı sırasında yine gündeme gelmiÅŸ, açılan yarışmaya 11 mimar katılmıştı. Bunlardan biri de OrtadoÄŸu'nun en fazla cemaat kapasiteli camisi Adana Sabancı Merkez Camii'nin mimarı Necip Dinç'ti. Bugüne kadar Libya'dan Pakistan'a, yurt içinde ve dışında 100'e yakın cami projesi çizen Dinç'in Taksim için çizdiÄŸi biri modern, diÄŸeri klasik iki projesi ise o yarışmada en çok beÄŸenilen projeler arasında yer almıştı. Ancak 'mahallenin bekçileri' karşı çıkınca projeler belediye arÅŸivinde rafa kalktı. Türkiye'de cami projeleri konusunda ehil birkaç isimden biri olan Mimar Necip Dinç'in Taksim için çizdiÄŸi çaÄŸdaÅŸ tasarım ise Beykoz'un Elmalı Köyü'nde inÅŸa edildi.

Anket yapılacaktı
Biz de Mimar Necip Dinç'le birlikte Taksim Camii'ni bahane edip, Beykoz yollarına düÅŸtük, Taksim bahanesiyle, yayınlayamayacak olsak da güzel bir söyleÅŸi yaptık. 15 yıl önce yaÅŸananları hatırlatan Dinç, Taksim Camii için biri klasik, diÄŸeri modern iki proje hazırladğını söylüyor. ve “Klasik isteyenler de vardı modern isteyenler de. Anket yapılacaktı, hangisi ağır basarsa, o uygulanacaktı.” diyor. Yarışmaya gönderilen eserlerin bir çoÄŸunun adeta dini gecekonduyu andırdığını kaydeden Dinç, ÅŸunları söylüyor: “Özellikle klasik üslubu iyi bilen pek fazla mimar yok. Bir mimar neredeyse 100 ayrı yerde aynı projesini uygulamış. Projeler içinde en çok beÄŸenilen iki projeden birinin bana ait olduÄŸunu dile getirmiÅŸlerdi. Ancak uygulama aÅŸamasına geçilemedi.” Projelere ne olduÄŸunu bilmeyen Dinç, Elmalı'da uygulanan eserini ise ÅŸöyle anlatıyor: “Bu eserim postmodern akımın ürünü. GeçmiÅŸin izlerini de taşıyan çaÄŸdaÅŸ bir yorum. Hatta ben Edirnekapı'daki Mihrimah Camii'nin çaÄŸdaÅŸ bir yorumu diyorum. O da dört askı kemeriyle yapılmıştır. Bu eser bir plastik mimari ürünü. Yani alt mekan üst mekan fikri burada söz konusu deÄŸil. Mimaride ideal çözüm budur. Bu projeyi Taksim için çizmiÅŸtim. Burasının aÅŸağı yukarı altı-yedi katı, yaklaşık 2 bin 500 metrekare olacaktı. Ortada yine sütunlar olmayacaktı. Burası 324 metrekare. Uygulayamadık. Sebeplerini biliyorsunuz. EÄŸer bu projeyi Taksim'de uygulayabilseydik, çok ihtiÅŸamlı bir mekan olacaktı. Ama içimizde ukde kaldı.”

Mimar Sinan bugün olsa Süleymaniye'yi yapamaz
Taksim Camii konusunu kısa ve öz olarak noktaladıktan sonra Necip Bey'e, mimariye kafa yoran her delikanlının aklını meÅŸgul eden bir konuyu soruyorum. Selatin camileri, yani Sultanlar tarafından yaptırılan büyük camiler, dönemin teknolojik imkanlarıyla nasıl yapılabiliyordu? Necip Dinç Å