Geçtiğimiz yıl olduğu gibi bu yıl da farklı üniversitelerin mimarlık bölümü diploma jürilerine izleyici olarak katıldık. Katıldığımız ilk jüri, 4 Haziran 2008 tarihinde gerçekleştirilen Kültür Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Mimarlık Bölümü’ne aitti. İçinde bulunduğumuz yıllarda mezun olacak mimar adaylarının mimari projeye yaklaşımlarını, diploma jürilerinde ne gibi eleştirilerle karşılaştığını yansıtmak amacıyla yaptığımız bu ziyaretler, aynı zamanda jürilerdeki benzerlik ve faklılıkları da ortaya koymayı amaçlıyor.



Yürütücüler ile bir proje dersinin söz konusu olmadığı üniversitede mezuniyet süreci, üç ara jüriyi kapsıyor. Soru - cevap yöntemiyle bilgilendirme yapılan projede, konular ilan edildikten sonra içinde yer alacakları grubu seçmeleri için tercih formlarını teslim eden öğrenciler, gruplar açıklandıktan ve proje dosyalarını teslim aldıktan sonra eskiz çalışması yapmak için bir kez biraraya geliyor. Birçok üniversitenin mimarlık bölümünde olduğu gibi dönem boyunca proje atölyesinin yürütülmediği bitirme projesi için bu buluşma, aynı zamanda projenin konumlandığı yer ile ilgili analiz çalışmalarının teslimi ve soruların cevaplanması anlamına da geliyor. Yaklaşık birer ay ara ile yapılan üç ara jüriden sonra çalışmalar teslim ediliyor ve teslimin hemen ardından da final jürisi gerçekleştiriliyor.

Proje konularının seçilmesini ve alanla ilgili bilgilendirme sürecini izleyen iki hafta boyunca öğrenciler proje alanının, konusunun ve tasarımın sorgulanmasını amaçlayan ilk jüriye, 1/1000 ölçekli vaziyet planı, 1/500 ölçekli kat planları, kesit, görünüşler ve maket ile katılıyor. Tartışmak ve olasılıkları değerlendirmek açısından önemli olan ilk jüriye katılım zorunlu. İkinci jüride ise öğrenciler, düşüncelerini ayrıntılı olarak projelendiriyor. 1/500 ölçekli vaziyet planı ve maket ile 1/200 ölçekli kat planları, kesit ve görünüşler, ikinci jüride istenen dökümanlar arasında. Üçüncü jüride ise projelerin mimari tasarım, kent, yakın çevresi ve tarihi yapılarla kurduğu ilişkiler, taşıyıcı sistem ve fiziksel çevre kontrolü bağlamında ayrıntılandırılması bekleniyor. Bu bağlamda öğrencilerden sunum paftalarına ek olarak 1/50 veya 1/20 ölçeklerinde sistem detayları ve çizimleri isteniyor.

Katıldığımız proje grubunun çalışma konusu “Haliç’te İstanbul Kent Araştırmaları Merkezi” olarak belirlenmişti. Prof.Dr. Mehmet Şener Küçükdoğu, Prof.Dr. Zafer Ertürk, Prof.Dr. Nur Akın, Yrd.Doç.Dr. Esra Fidanoğlu, Yrd.Doç.Dr. Emel Düzgün Birer, Yrd.Doç.Dr. Evren Burak Enginöz, Yrd.Doç.Dr. Esin Kasapoğlu ve Araş.Gör. Selen Yazıcı’dan oluşan jüri ekibi, oturumun başlangıcında, final jürisinin eleştirmeyi ve değiştirmeyi değil, son halini almış bir projenin olumlu ve olumsuz bulunan özellikleri, sunum ve çizim teknikleri üzerine yorum getirmeyi amaçlaması gerektiğini vurguladı.

Projenin konumlanması için Haliç’te Tekel Genel Müdürlüğü Binası, Kadir Has Üniversitesi ve Unkapanı Köprüsü tarafından çevrelenen alan seçilmiş. Kent hafızasındaki yeri ve barındırdığı birçok farklı işlev nedeniyle İstanbul için oldukça önemli olan bu alana sahip olması gereken özellikleri tekrar kazandırmayı amaçlayan bitirme projesi ile, tekrar yapılandırma ve İstanbul’un tarihine ve bugününe ilişkin bilgiler edinilerek bu doğrultuda araştırma yapılması hedef olarak belirlenmiş. Küçük ölçekli ticari yapılar, plansız yapılaşma ve gecekondulaşma nedeniyle bir çöküntü alanı haline gelen söz konusu bölgenin bir Kent Araştırmaları Merkezi’ne sahip olmasının, alanı kente yönelik yeni yaklaşımlarla tekrar yaşama katması, öğrencilerin projeleri ile ulaşması gereken bir diğer hedefti.

Araştırma merkezinin Hal