Almanya’da 1936’daki ilk basımından bu yana 35 baskısı ve pek çok dile çevirisi yapılan, belirli aralıklar ile de yenilenen Neufert Yapı Tasarımı Kitabı, günümüzde de birçok mimarın başucu kaynağı olma özelliği gösteriyor. Kitabın Beta Yayınları tarafından basılmış olan Türkçe versiyonu piyasada bulunabiliyor. Peki mimarların bu kadar yoğun bir şekilde başvurdukları bu kaynak kitap, 20. yy’ın başlarında belirlenmiş fonksiyon şemaları, değer ve ölçüleri ile günümüzde hala geçerliliğini ve yeterliliğini koruyor mu?

2004 yılında Blackwell Science Yayın Evi tarafından, son 20 yıldır ilk kez incelenerek önceki basımlarından %40 içerik fazlası ile piyasaya sürülmüş olan Neufert Yapı Bilgisi kitabının, bu düzenlemelere rağmen geçerliliğini koruyup korumadığı tartışılabilir.

Arkitera.com olarak bu konuda, mimar, akademisyen ve öğrencilerin görüşlerini aldık. Forumda açmış olduğumuz ankete cevap verenlerin %72’si Neufert’i projelerinde kaynak olarak kullandıklarını belirtti. Neufert’i kullanmayanlar ise Neufert’in artık günümüze uygun ölçü standartlarına sahip olmadığı görüşünü savunuyor ve projelerinde daha güncel kaynaklardan yararlandıklarını söylüyorlar. Bu kaynaklar arasında, New Metric Handbook Planning and Design Data, Architectural Graphic Standarts, Amerikan Institude Standarts’ın isimleri geçiyor.

MİAR Mimarlık’tan Adnan Kazmaoğlu, bürolarında Amerikan kökenli Time Saver Standarts ve Neufert’e standartları belirleyen başka kaynaklar olmadığı için basvurduklarını söyledi. Yeni mezun genç mimarlarda, ölçek kavramının pek olmadığını ve bu nedenle de kitabın başvuru kaynağı olarak işe yaradığını da sözlerine ekledi. Bir takım projelerde en azından organizasyon için ön bilgileri almak, ölçü, oran ve tasarımda mimari dengeyi tutturmak amacı ile kullandıkları Neufert’in yanında pek fazla adı duyulmamış, belirli konularda özelleşmiş güncel yayınları da projenin konusuna göre kullandıklarını belirtti. Bu kitapların Neufert kadar yaygın olmamakla birlikte, bürolerın bilgi birikimi açısından yaralı olduğunu belirten Kazmaoğlu, Neufert’in artık güncelliğinin kalmadığını ve elektronik ortamda kullanılabilecek bir kaynağın çok daha yaralı olabileceğini de sözlerine ekledi.

Yıldız Teknik Üniversitesi’nden Güven Şener, Neufert’in normlarının bizim ölçülerimize uygun olmadığını fakat genel bilgilerinin proje aşamasında bilgi verdiğini, bu nedenle de kitabın çalışmalarında başvurduğu kaynaklardan birisi olduğunu söyledi. Okulda öğrencilerine Neufert’i özellikle önermediklerini söyleyen Şener, kitabın artık bilinen ve zaten başvurulan bir kaynak olduğunu belirtirken öğrencilerin Neufert’e çok da fazla bakmadıklarını da sözlerine ekledi. Neufert’in kategorizasyonunun bilgilere ulaşımda, içeriğin ve temel bilgilerin alınmasında rahatlık sağladığını fakat güncellenmesi gerekli olan ve yalnızca teknik açıdan değişmez bir takım normlar konusunda yardım alınabilecek bir kaynak olarak gördüğünü belirtti. Mimari proje derslerinde yoğunluklu olarak, form, geometri, doku ve ritm üzerine bir takım kitapları öğrencilerine önerdiğini, günümüzde yayınlanan kaynakların genellikle projelere sadece görsellikleri üzerinden yaklaştığını ve daha fazla proje şemalarını anlatan yayınlara ihtiyaç duyulduğunu da sözlerine ekledi.

İstanbul Teknik Üniversitesi’nden Nilüfer Kozikoğlu, Neufert Yapı Bilgisi kitabı ile ilgili olarak olumlu ve olumsuz iki farklı uç olduğunu söyledi. Öğrencilerin Neufert’in yapısından haberdar olmaları gerektiğini belirten Kozikoğlu, Neufert’in içindeki bilgilerin alt ve üst değerlerin ve ölçeğin algılanabilmesi için kullanılabileceğini söyledi. Diğer taraftan, ergonomi üzerine standart tasarımın net olarak belirlenemeyeceğini belirten Kozikoğlu, Neufert’in bugün kendini değiştirmesi , güncellemesi ve üç boyutlu olarak başvurulabilecek bir internet sitesine dönüşmesinin, kontrol noktalarının olduğu ve ilişkilerin tasarlanıp tarif edildiği bir kaynak olmasının yararlı olacağını söyledi. Neufert’in organizasyon şemalarının günümğzde kullanılmasının uygun olmadığını, bu organizasyon şemalarına güvenilerek tasarım yapılmaması gerektiğini düşünen Kozikoğlu, bilginin hazır tutulduğu ve değerlendirildiği bir kaynak olarak güncel halinin yardımcı olabileceğini söyledi.

Mimarlar Tasarım’dan Eylem Erdinç ise Neufert’i bürolarında çok aşina olmadıkları yapı tipleri ndeki insana bağlı olmayan, araç ve otopark boyutları gibi değerlere bakılması konusunda nadir olarak kullandıklarını fakat bina programlamaya yönelik bilgileri kullanmadıklarını belirtti. Kullandıkları bilgiler ise genellikle ürün boyutları ile ilgili olduğu için bu konuda, firmaların kendi cad bloklarından ve kataloglarından yararlandıklarını da sözlerine ekledi. Örneğin, bir spor salonu tasarımında tenis kortu boyutlarına Neufert’ten bakılabileceğini fakat içeride kullanılan elemanlar ile ilgili bilgiler konusunda daha güncel olan ve firmalardan alınan ölçülerin kullanıldığını söyledi. Okul döneminde, Neufert’in herkes için temel bir kılavuz olması nedeni ile önerildiğini, standart ve temel bilgiler için yönlendirildiklerini belirtti. Neufert’in dijital bir platformda olursa daha yararlı bir kaynağa dönüşeceğini söyleyen Erdinç, bu şekilde sürekli olarak güncellenen ve her bölgeye göre çeşitlenebilen yapısı ile amacına daha uygun bir hale gelebileceğini de sözlerine ekledi.

Arkizon’dan Emin Balkış ise kitabı sık sık olmasa da yabancı oldukları bir takım konular söz konusu olduğunda kullandıklarını, okul döneminde de proje yaparken mekan boyutları konusunda başvurdukları bir kaynak olduğunu söyledi. Neufert’in dışında bir dönem Amerikan Standartları kitabına da başvurduğunu sözlerine ekledi.

Konuşmuş olduğumuz mimarların büyük bir çoğunluğu Neufert yapı Bilgisi Kitabı’na sık olmamakla birlikte başvurduklarını belirtirken, günümüzde kitabın güncelliğini korumadığı ve dijital ortamda sürekli güncellenecek olan bir kaynağın çok daha yararlı olacağı konusunda ortak fikre sahip.


YorumlarYorum Sayısı: 9

2 Mart 2007, 00:46Yazan: glnMimarlığın "m"sini bilmeyen 1.sınıf öğrenciler için müthiş yardımcı ve zemin hazırlayıcı bir kitap....Bu gerçeği göz ardı edip kendimize "yumurtadan çıkmış kabuğunu beğenmiyor" dedirtmesek çok iyi olurzannımca:D

6 Şubat 2007, 12:30Yazan: Metin KaradağNeyini inkar edip yok sayabilirim ki, Neufert benim için bir "Kilometre Taşı..."

"Kendi şahsına münhasır bir zat" gibi kendi şahsına münhasır bir Mimarlığın 8'inci harikası...:))

Kitabın taşıdığı (DIN Normu) formatı, "farklı katsayılar girerek kendi formatınıza uygun biçimde yeniden üretebilirsiniz."

Neden derseniz, "kendi alanında bir ilk" olması nedeniyle bu alanda üretilecek bir başka kitap (sonraki olması nedeniyle) ister istemez, gizli ya da açık olarak onu taklit edecektir.

Artık "bide"nin kullanılıp kullanılmadığı üzerinden değil. Kitabın bütünlüğü/temel mantığı üzerinden konuşuyorum.

En fazla ne yapılabilir?

Neufert'teki (DIN Normu'nun) "60"ın katlarını; "58"in ya da "63"ün katları olarak değiştirebilirsiniz...

Başka?...

...

Bu konuyu sevdim...

Çünkü tam da bu konuda, 32 yıl önce bina bilgisi dersinde çıkan bir tartışmayı aklıma getirdi.

...

Devşirmecilik ve: Anadol-Toros-Murat-Serçe-Şahin-Doğan-Bora... ...

5 Şubat 2007, 15:15Yazan: RedRapsodyDoğru çözümlere ulaşmayı hızlandırması açısından Neufert büyük bir yardımcı.

31 Ocak 2007, 17:34Yazan: zehra83Neufert bu konuda bir baş yapıt tabi ama ben okuldayken mekan bilgisi hocamın verdiği dökümanlardan da çok şey öğrendim...

30 Ocak 2007, 23:49Yazan: ayasofyaInternet çıktı çıkalı Nerufert'e bakmaz oldum ama satın almak için ne kadar zor para biriktirdiğimi de unutamam öğrenciyken. Onun yeri ayrı.

30 Ocak 2007, 18:40Yazan: selNeufert belli araliklarla yenileniyor, cünkü mimarlika ilgili DIN normlarinin özeti olan bir kitaptir. Projelerimde belli ölcüler icin basvurdugum kaynak genelde Neufert' tir, ama bazi deneme yanilma yöntemleri isimi bir yere kadar götürür. (isiklandirma ile ilgili mesela) Ama mesela Afrika' da bir ev yapilacaksa Neufert' ten ziyade Afrika ile ilgili ev tipolojilerini arastirmaya baslarim herseyden önce.

30 Ocak 2007, 16:14Yazan: günElimde metre oturup kalkıp eğilip ölçerim :).

Neufert yenilenmiyor mu?

30 Ocak 2007, 16:06Yazan: ArtificiaLIntelligenceBen Amerikan Institude Standarts ile Neufert'in ortalamasını alıyorum.Normal insan ortaya çıkıyor.:D .Neufert'in ergonomik değerleri 1.60 boyundaki insanlara göre hazırlanmış gibi.Bence 2. Dünya savaşı sonrası oluşmuş ve o günün insanlarının standartlarını temsil eden bu kitap artık üniversitelerde öğrencilere önerilmemeli.

30 Ocak 2007, 13:54Yazan: Derya KaradağCevabınız hayır ise hangi kaynak/lardan faydalandığınızı açıklar mısınız?

Bütün yorumları forumda okuyun!